Basın ve Yayın Ne Demek? Hayatla Bağlantısını Bulmak
Basın ve yayın… İki kelime, bir araya geldiğinde her ne kadar ciddi, profesyonel bir anlam taşıyor gibi görünse de aslında hayatımızın içinde o kadar da farklı bir yerde durmuyorlar. İzmir’de yaşayan 25 yaşında biri olarak, bu iki terimi anlamak için sokakta yürürken kafamıza düşen gazete küpürleri veya “yeni çıkan kitap” reklamları yetiyor. Ama, ciddi anlamda soruyorum: Basın ve yayın ne demek, tam olarak? Hadi gelin, bu konuyu biraz daha eğlenceli ve bir o kadar kafa karıştırıcı şekilde ele alalım.
Biraz Gazete, Biraz Kitap, Biraz da Youtube
Öncelikle, basın ve yayın deyince hepimizde şu resimler uyanıyor: Gazeteler, dergiler, kitaplar, belki de sosyal medya hesapları. Ancak asıl mesele burada, bu terimlerin neyi kapsadığı. Bir gün arkadaşım Cengiz’le “Basın ve yayın işine girmeyi düşünmüyorum” dedim. O da bana şöyle bir bakıp “Abi, aslında sosyal medyada içerik üretiyorsun, tam olarak basın ve yayın işine giriyorsun.” dedi. Şaşırdım. “Ne alaka, ben sadece gülüyorum, eğleniyorum!” dedim. Cengiz de “Aynen, senin o videolarının basın ve yayınla bir ilgisi yoksa, o zaman ben de gazeteci değilim demektir!” diyerek sağ olsun beni bunalttı.
Peki, gerçekten öyle mi?
Basın ve yayın, sadece gazeteciler ve televizyonlar için değil, sosyal medya içerik üreticileri, YouTuber’lar, hatta Instagram fenomenleri için de geçerli. Yani, modern çağda basın ve yayın dünyasında, herhangi bir platformda içerik üretmek, tıpkı gazete çıkarmak kadar önemli bir iş haline gelmiş. Bu kadar basit aslında. “Benim ne işim var basınla” diyorsanız, durun bir saniye. Çektiğiniz TikTok videosu, paylaştığınız blog yazısı veya Instagram story’niz, bu dünyaya dahil değil mi?
Basın ve Yayın: Her Yerde
Birçok insan için basın ve yayın deyince, ilk akla gelen “gazeteler” oluyor. Ama işin içine dijitalleşme girdiğinde, her şey değişti. Artık, koca koca dergiler bir köşeye çekilirken, Instagram’daki bir paylaşımla bile dünyanın dört bir yanına sesinizi duyurabiliyorsunuz. “Aa, basın ve yayın mı? O ne ya?” diyorsanız, şunu söyleyeyim, günümüzün en önemli medya gücü, sosyal medyanın elinde. Bu konuda şunu fark ettim: Ben de her gün sosyal medyada basın ve yayın yapıyorum. Mesela geçen gün “Kahvemi çok mu acı içtim?” diye bir hikaye paylaştım. Bunu yayınladığımda, aslında bir anlamda basın yapıyorum. O kadar önemli ki!
İç sesim: “Ama ya, kimse ilgilenmez ki.”
Sonra, tam o an, binlerce kişi izledi. Bu demek oluyor ki, yayın dünyasında olmadan da her an bir parçası olabiliyoruz.
İçimden Geçen Bir Diyalog: Basın ve Yayın Dediğimizde
Geçen gün bir kafede oturuyorum, kahvemi yudumluyorum. Sağımda bir grup insan var. Biraz kulak misafiri oldum, tabii, dikkatli bir şekilde!
“Yahu, sosyal medya fenomeni olmak zor işmiş ya, her gün paylaşım yap, fotoğraf çek, video çek, basın ve yayın işine giriyorsun işte…” dedi biri.
Diğer arkadaşları: “Abi, o basın ve yayın değil, influencerlık! Hangi dünyada yaşıyorsun?” dedi.
Ben de içimden: “Tamam işte, basın ve yayın diyorum, ne fark eder?” diye geçiriyorum. Ama dışarıdan kesinlikle “Evet, bir influencer olmak zordur, gerçekten!” diyordum.
İç sesim: “Keşke başka bir iş yapsaydım!”
Sonra düşündüm. Bu diyalog, aslında basın ve yayın işinin günlük hayatta nasıl iç içe girdiğini gösteriyor. Birçok insan, basın ve yayın dünyasının sadece gazeteciler için olduğunu düşünüyor ama aslında herkes birer yayıncı.
Basın ve Yayın: Günümüzün Kralı
Bir zamanlar sadece gazeteciler ve televizyoncuların elinde olan “yayınlama hakkı”, şu an cebimize kadar girdi. Her birimiz birer yayıncı, her an birer basın temsilcisiyiz. “Basın ve yayın ne demek?” sorusunun cevabı aslında düşündüğünüzden çok daha yakın.
Mesela geçen gün, bir arkadaşım bana “İzmir’deki yeni açılan kafe çok güzel, bir gitsene, belki yazarsın!” dedi. Hemen içimden geçirdiğim düşünce şuydu: “Yani ben bir gazeteci falan mıyım, kafe mi yazacağım?” Ama fark ettim ki, aslında bu tür yerleri ziyaret edip paylaşmak bile bir yayıncılık faaliyetiydi. Üstelik belki de bir haber değeri taşıyor!
Şimdi biraz rahatlayalım, “Basın ve yayın ne demek?” sorusunun cevabını bulduk. Hangi platformda olursak olalım, her birimiz aslında birer basın mensubuyuz. İster gazete çıkarın, ister TikTok videosu çekin, ister podcast yapın… Basın ve yayın, hepimizin hayatına girmiş durumda.
Sonuçta, Basın ve Yayın Hepimizin İşidir
Basın ve yayın deyince, gözümüzde gazeteciler, televizyoncular, dergiler canlanıyor olabilir. Ama modern çağda, hepimiz birer yayıncıyız. Hangi platformda içerik üretiyorsak, o platformda “basın ve yayın” yapıyoruz. Sonuçta, bu ikili, her an her yerde karşımıza çıkabiliyor. Hem de hiç fark etmeden!
Evet, belki bir gazeteci gibi haber yazmıyorsunuz, ama bir sosyal medya fenomeniyseniz, her paylaşımınız bir tür basın ve yayın işine dönüşüyor. Kısacası, “basın ve yayın ne demek?” sorusunun cevabını bulmuş olduk: O kadar basit ki, hayatımızın her yerinde!